Wat maakt een oefening compound?
Bij een compound oefening (of meergewrichtsoefening) buig en strek je twee of meer gewrichten. Bij bench press bewegen je schouders en ellebogen, bij een squat je heupen, knieën en enkels. Een isolatie-oefening beweegt er maar één: bij een biceps curl buig je alleen je elleboog, en bij een leg extension strek je alleen je knie.
| Verschil | Compound oefeningen | Isolatie-oefeningen |
|---|---|---|
| Gewrichten die bewegen | Twee of meer | Eén |
| Voorbeelden | Squat, deadlift, bench press, roeien, pull-ups | Biceps curl, leg extension, lateral raises, calf raises |
| Gewicht dat je tilt | Zwaar | Lichter |
| Het best voor | Kracht, en veel spiermassa trainen in weinig tijd | Eén spier extra aandacht geven |
| Plek in de training | Eerst, terwijl je nog fris bent | Na de compound oefeningen |
De 15 beste compound oefeningen
| Oefening | Belangrijkste spieren | Materiaal |
|---|---|---|
| Squat met barbell | Quads, bilspieren, binnenkant dij | Barbell |
| Goblet squat of front squat | Quads, bilspieren, bovenrug | Dumbbell, kettlebell of barbell |
| Leg press | Quads, bilspieren | Machine |
| Deadlift | Bilspieren, hamstrings, rug, grip | Barbell |
| Romanian deadlift | Hamstrings, bilspieren, onderrug | Barbell of dumbbells |
| Bulgarian split squat of lunges | Quads, bilspieren | Dumbbells of lichaamsgewicht |
| Bench press | Borst, voorkant schouders, triceps | Barbell |
| Incline bench press met dumbbells | Bovenkant borst, voorkant schouders, triceps | Dumbbells |
| Overhead press | Schouders, triceps | Barbell of dumbbells |
| Dips | Borst, triceps, voorkant schouders | Dipbrug |
| Push-ups | Borst, voorkant schouders, triceps | Lichaamsgewicht |
| Pull-ups of chin-ups | Lats, bovenrug, biceps | Optrekstang |
| Lat pulldown | Lats, bovenrug, biceps | Kabel |
| Voorovergebogen roeien met barbell | Bovenrug, lats, achterkant schouders, biceps | Barbell |
| Zittend roeien aan de kabel | Bovenrug, lats, biceps | Kabel |
Je hebt ze niet alle 15 nodig. Kies voor je week één of twee per bewegingspatroon: een squat of leg press, een hip hinge (een deadlift of Romanian deadlift), een drukoefening voor de borst (bench press, push-ups of dips), een drukoefening boven je hoofd (overhead press), een roeioefening, en een lat pulldown of pull-ups. Daarmee train je de meeste spieren.
Compound vs isolatie: wat het onderzoek zegt
Voor de meeste mensen doen compound oefeningen het meeste werk
Onderzoekers vergeleken schema's met alleen compound oefeningen met dezelfde schema's plus isolatie-oefeningen. Het extra isolatiewerk maakte geen meetbaar verschil voor de omvang of de kracht van de armen: niet bij ongetrainde mannen over 10 weken [1], en niet bij getrainde vrouwen over 8 weken [2]. In een studie uit 2017 met actieve mannen deden twee groepen evenveel werk in totaal, de ene alleen met compound oefeningen, de andere alleen met isolatie-oefeningen. Beide bouwden evenveel vetvrije massa op en verloren evenveel vet, maar de groep met compound oefeningen werd sterker en kreeg een betere aerobe conditie [3].
Isolatie-oefeningen hebben nog steeds een plek
Compound oefeningen trainen niet elke spier even hard. In één studie trainden 10 ongetrainde mannen de ene arm met roeien met een dumbbell en de andere met biceps curls. Na 8 weken was de biceps van de arm die curls deed ongeveer twee keer zo veel gegroeid [4]. Niet elke studie komt hierop uit: een andere vond dat lat pulldowns en curls de biceps bij beginners ongeveer even veel lieten groeien [5]. Toch: is één spier belangrijk voor je, dan is een isolatie-oefening ervoor na je compound oefeningen een kleine moeite voor wat extra zekerheid.
Zo bouw je een training rond compound oefeningen
- Begin elke training met twee tot vier compound oefeningen, de grootste eerst, terwijl je nog fris bent.
- Doe van elke oefening 2 tot 4 sets, of 3 tot 5 van de eerste en grootste. Kies zware sets van 1 tot 6 herhalingen voor kracht, of 6 tot 12 herhalingen voor spieropbouw.
- Rust 2 tot 3 minuten tussen sets van de grote oefeningen, en 3 tot 5 na zware sets van 1 tot 6 herhalingen. Lees meer over rust tussen sets.
- Voeg daarna één tot drie kleinere oefeningen toe voor de spieren die de compound oefeningen het minst raken: vaak je armen, de zijkant van je schouders en je kuiten.
- Doe er telkens één herhaling bij tot elke set de bovenkant van je herhalingsbereik haalt. Leg dan wat gewicht bij en werk je weer op vanaf de onderkant. Dat heet dubbele progressie. Blijft een oefening twee weken of langer hangen, dan is het misschien tijd voor een deloadweek.
Een voorbeeld van een full body training
| Oefening | Sets × herh. | Rust |
|---|---|---|
| Squat met barbell | 3 × 6 tot 8 | 2 tot 3 minuten |
| Bench press | 3 × 6 tot 8 | 2 tot 3 minuten |
| Voorovergebogen roeien met barbell | 3 × 8 tot 10 | 2 minuten |
| Romanian deadlift | 2 × 8 tot 10 | 2 minuten |
| Lateral raises | 2 × 12 tot 15 | 1 minuut |
| Biceps curl | 2 × 10 tot 12 | 1 minuut |
Om deze oefeningen over je week te verdelen, kies je het beste splitschema voor de dagen die je hebt. Hoe je ze in één training past, lees je in de gids over hoeveel oefeningen per training je doet.
Veelgemaakte fouten met compound oefeningen
- Zwaar gaan voordat je techniek klopt. Leer elke oefening met een gewicht dat je bij elke herhaling onder controle hebt, en leg er dan pas gewicht bij.
- Ze voor het laatst bewaren. Compound oefeningen vragen de meeste energie. Aan het eind van een training krijgen ze je slechtste sets.
- Alleen compound oefeningen doen. Ze zijn de basis, niet het hele schema. Train de spieren die je het liefst wilt laten groeien ook direct.
- Je rust inkorten. Korte rust bij zware oefeningen kost je herhalingen in de volgende set.
Log je compound oefeningen in de app
In Gym Commitment log je elke set met je cijfers van de vorige keer voor je neus, zodat je weet wat je moet verbeteren. Vink een set af en je rusttimer start. Op de lichaamsfiguur lichten de spieren op die je vandaag traint. Elke oefening heeft een eigen voortgangsgrafiek, dus je ziet hoeveel je squat en je bench press sinds je begin zijn gestegen. Liever een kant-en-klaar schema met deze oefeningen? Vraag het je eigen ChatGPT, Claude of Gemini, en het schema komt op je telefoon, klaar om te volgen.

Veelgestelde vragen over compound oefeningen
Wat zijn de grote 3 compound oefeningen?
De squat, de bench press en de deadlift: de drie oefeningen van powerlifting. Veel schema's voegen de overhead press en roeien met een barbell toe.
Wat is het verschil tussen compound en isolatie-oefeningen?
Een compound oefening beweegt twee of meer gewrichten, zoals een squat of bench press. Een isolatie-oefening beweegt er maar één, zoals een biceps curl of een leg extension. In je training komen de compound oefeningen eerst en de isolatie-oefeningen daarna.
Zijn compound oefeningen genoeg voor spieropbouw?
Grotendeels wel. In twee studies maakte extra isolatiewerk in een schema van compound oefeningen geen meetbaar verschil voor de omvang of de kracht van de armen. Eén studie vond wel dat curls de biceps meer lieten groeien dan roeien. Is een spier belangrijk voor je, geef hem dan ook een eigen isolatie-oefening.
Hoeveel compound oefeningen per training?
Twee tot vier, als eerste gedaan, is voor de meeste trainingen genoeg. Vul de rest aan met kleinere oefeningen: de meeste trainingen hebben 4 tot 7 oefeningen in totaal nodig.
Zijn compound oefeningen geschikt voor beginners?
Ja. Begin met varianten die je onder controle hebt, zoals de goblet squat, de leg press, push-ups en de lat pulldown, en stap over op de barbell-oefeningen naarmate je techniek beter wordt.
Bronnen (in het Engels)
- Gentil P, Soares SR, Pereira MC, da Cunha RR, Martorelli SS, Martorelli AS, et al. Effect of adding single-joint exercises to a multi-joint exercise resistance-training program on strength and hypertrophy in untrained subjects. Applied Physiology, Nutrition, and Metabolism. 2013;38(3):341–344. https://doi.org/10.1139/apnm-2012-0176
- Barbalho M, Coswig VS, Raiol R, Steele J, Fisher J, Paoli A, et al. Effects of adding single joint exercises to a resistance training programme in trained women. Sports. 2018;6(4):160. https://doi.org/10.3390/sports6040160
- Paoli A, Gentil P, Moro T, Marcolin G, Bianco A. Resistance training with single vs. multi-joint exercises at equal total load volume: effects on body composition, cardiorespiratory fitness, and muscle strength. Frontiers in Physiology. 2017;8:1105. https://doi.org/10.3389/fphys.2017.01105
- Mannarino P, Matta T, Lima J, Simão R, Freitas de Salles B. Single-joint exercise results in higher hypertrophy of elbow flexors than multijoint exercise. Journal of Strength and Conditioning Research. 2021;35(10):2677–2681. https://doi.org/10.1519/JSC.0000000000003234
- Gentil P, Soares S, Bottaro M. Single vs. multi-joint resistance exercises: effects on muscle strength and hypertrophy. Asian Journal of Sports Medicine. 2015;6(2):e24057. https://doi.org/10.5812/asjsm.24057



